Xưởng cơ khí cần chuẩn bị gì để nhận đơn hàng xuất khẩu

Nhiều xưởng cơ khí nặng ở Việt Nam hàn tốt hơn hẳn mức giá họ đang nhận. Cái thiếu không phải tay nghề, mà là bộ hồ sơ và mấy con số để khách nước ngoài dám đặt đơn đầu tiên.

Bài này liệt kê đúng những gì được hỏi, theo thứ tự được hỏi.

Sáu con số phải thuộc lòng

Khách mua khung thép nặng không hỏi xưởng làm được gì. Họ hỏi thiết bị. Xưởng trả lời được trong mười phút là qua vòng đầu.

Câu hỏi	Vì sao quan trọng
Sức nâng cầu trục từng khoang	Chi tiết phải nâng được ở mọi công đoạn. Khoang hàn 50 t mà khoang gia công 15 t thì chỉ gia công được 15 t
Chiều cao móc cẩu	Quyết định có lật được chi tiết cao hay không
Chiều dài lò khử ứng suất	Con số loại nhiều xưởng nhất. Ngắn hơn chi tiết là phải thuê ngoài
Kích thước bàn máy và hành trình	Bàn 6 m mà hành trình X chỉ 4 m thì chỉ gia công được 4 m
Tải trọng tối đa trên bàn máy	Thường thấp hơn sức nâng cầu trục
Khoảng cách tới cảng nước sâu	Quyết định chi phí và giấy phép hàng quá khổ

Viết sẵn sáu số này vào một file. Khi có hỏi, gửi luôn trong ngày.

Đừng nói vống. Khách sẽ tới xưởng đo. Một con số khai sai làm hỏng toàn bộ phần còn lại của hồ sơ, kể cả phần đúng.

Ba bộ hồ sơ hàn

Đây là chỗ phần lớn xưởng Việt Nam mất đơn, không phải vì hàn kém, mà vì không xuất trình được giấy.

WPS, Bản đặc tính quy trình hàn. Ghi rõ mác thép, chiều dày, kiểu mối, phương pháp hàn, que/dây hàn, dòng, áp, tốc độ, nhiệt gia nhiệt trước và nhiệt giữa các lớp.

Mỗi kiểu mối và dải chiều dày cần một WPS riêng. Một WPS dùng cho mọi thứ là dấu hiệu xấu.

PQR, Biên bản chứng nhận quy trình. Bằng chứng WPS đã được hàn thử và đem đi thử phá huỷ: kéo, uốn, đôi khi va đập. WPS không có PQR đi kèm chỉ là tờ giấy.

Chứng chỉ thợ hàn, Còn hạn, đúng phương pháp và tư thế, cho từng thợ sẽ làm đơn này. Chứng chỉ hết hạn sau khoảng sáu tháng không hàn theo quy trình đó. Đừng gửi cả tập chứng chỉ cũ.

Tiêu chuẩn hay gặp: AWS D1.1 trên bản vẽ Mỹ, ISO 9606 trên bản vẽ châu Âu. Chi tiết bằng tiếng Anh ở AWS D1.1 in plain language.

Nhật ký gia nhiệt, thứ hay bị bỏ qua nhất

WPS ghi nhiệt gia nhiệt trước. Trên thép dày thường 50–150 °C tuỳ mác, chiều dày và độ cứng vững.

Gia nhiệt làm chậm tốc độ nguội, giảm nguy cơ nứt do hydro và giảm ứng suất dư. Nó cũng bất tiện, mất thời gian, và không nhìn thấy được trên mối hàn đã xong. Nên đây là yêu cầu bị bỏ qua nhiều nhất.

Khách có kinh nghiệm biết điều đó và sẽ hỏi nhật ký. Xưởng có bút nhiệt và thói quen ghi chép thì xuất trình được. Xưởng không có thì đã tự trả lời câu hỏi.

Đây là việc gần như miễn phí để làm, và nó tách xưởng ra khỏi phần còn lại.

Chứng chỉ vật liệu

Yêu cầu EN 10204 3.1, do bộ phận kiểm tra của nhà máy thép cấp, truy xuất được theo số mẻ, có thành phần hoá học và cơ tính.

Loại 2.2 chỉ là tờ cam kết chung, không có kết quả thử cho mẻ thép của khách. Với kết cấu chịu lực, khách sẽ đòi 3.1.

Việc của xưởng: lưu chứng chỉ theo số mẻ, và gắn được số mẻ với chi tiết đã giao. Ba năm sau khách hỏi, phải tìm ra.

Bản đồ mối hàn

Bản vẽ đánh dấu từng mối hàn: mã mối, kích thước, kiểu, WPS đã dùng, dấu thợ hàn, và đã kiểm tra bằng phương pháp gì.

Trên khung có hai trăm mối hàn, đây là cách duy nhất để trả lời “ai hàn mối này, theo quy trình nào” khi cần điều tra.

Xưởng nào làm được bản đồ mối hàn là xưởng nghĩ được xa. Nó cũng là tài liệu khách hay đòi nhất mà xưởng hay thiếu nhất.

Hồ sơ xuất khẩu

Phần này dễ hơn nhiều so với phần trên, và chúng tôi lo phần lớn. Nhưng xưởng nên biết có những gì:

• Hoá đơn thương mại và phiếu đóng gói
• Vận đơn
• Chứng nhận xuất xứ (Form B, hoặc Form D nếu đi ASEAN)
• Chứng nhận hun trùng ISPM 15 cho gỗ đóng kiện, dấu phải nhìn thấy được
• Chứng chỉ vật liệu, bản đồ mối hàn, báo cáo NDT, báo cáo đo kích thước

Ba mục cuối là hồ sơ chất lượng chứ không phải chứng từ hải quan, nhưng đi cùng một bộ.

Đóng kiện là việc kỹ thuật

Khung thép nặng cần kiện được thiết kế, không phải đóng đại:

• Điểm nâng đánh dấu rõ và ghi tải trọng
• Giá đỡ hoặc bệ kê đúng chỗ chi tiết chịu được lực
• Điểm chằng buộc, tránh xa đường ống và thiết bị đo
• Bề mặt đã gia công phải bôi mỡ, quấn kín, có hút ẩm nếu đi biển dài
• Gỗ đạt ISPM 15
• Đánh dấu trọng tâm lên chi tiết: người cẩu ở đầu bên kia chưa từng thấy hàng này

Chụp ảnh kiện hàng trước khi đi. Miễn phí, và nó bắt lỗi khi còn sửa được.

Thứ khách đánh giá cao nhất, mà ít xưởng làm

Nói sớm khi có vấn đề.

Xưởng nào cũng có sự cố. Khác biệt nằm ở chỗ xưởng báo lúc vấn đề còn rẻ, hay báo lúc hàng đã lên tàu.

Trong quy trình how we vet, đơn hàng thử nghiệm đầu tiên trả lời ba câu: báo cáo đo có khớp bản vẽ không, tiến độ có giữ không, và khi có chuyện, xưởng báo trước hay đợi bị hỏi. Câu thứ ba nặng ký nhất.

Làm gì tuần này

1. Viết sáu con số thiết bị vào một file, đo lại cho chắc
2. Gom WPS, PQR và chứng chỉ thợ hàn còn hạn vào một thư mục
3. Mua bút nhiệt và bắt đầu ghi nhật ký gia nhiệt từ đơn tới
4. Lập bản đồ mối hàn cho đơn đang làm, thử một lần cho quen
5. Yêu cầu nhà cung cấp thép gửi chứng chỉ 3.1 và lưu theo số mẻ

Năm việc đó mất khoảng một tuần và đưa xưởng vượt phần lớn đối thủ trong nước, xét trên hồ sơ.

Làm xong rồi thì gửi thông tin năng lực cho chúng tôi. Chúng tôi trả lời trong vòng 24 giờ làm việc.